Wim Drees Stichting

Korte Voorhout 7

kamer KV 3.54

 

Postbus 95328

2509 CH Den Haag

 

Het secretariaat is aanwezig op:

woensdag, donderdag, vrijdag.

 

T 070 - 342 7359

F 070 - 342 7925

 

info@wimdreestichting.nl

 


Hou mij op de hoogte








The Visible Hand

Dit deel van de serie Dreesforum gaat in op de discussie die in Nederland is opgelaaid over het thema “corporate governance”. De discussie wordt vooral gevoed door boekhoudschandalen en exorbitante beloningen van topbestuurders, maar bestrijkt een veel breder terrein. In deze bundel staan twee vragen centraal:

1. Wat is de taak van de overheid bij de inrichting van het ondernemingsbestuur?

2.  Hoe dient het ondernemingsbestuur te worden ingericht (al dan niet door de overheid)?

Uit de bundel blijkt dat de meningen over beide vragen uiteenlopen.

 

Wat betreft de taak van de overheid, menen sommigen dat deze zich moet beperken tot bescherming van stakeholders en de buitenwereld en anderen dat de overheid in beginsel waarborgen dient te scheppen ter voorkoming van marktfalen, ook als deze ten koste gaat van aandeelhouders.  In Nederland is evenals in veel andere westelijke landen de oplossing gekozen dat richtlijnen voor de inrichting van het ondernemingsbestuur zijn opgesteld door een commissie waarin het bedrijfsleven sterk vertegenwoordigd was. Deze richtlijnen, bekend onder de naam gedragscode Tabaksblat (naar de commissievoorzitter), hebben niet het karakter van dwingend recht. Afwijking is mogelijk, maar wettelijke bepalingen schrijven wel voor dat in geval van afwijking, het ondernemingsbestuur de redenen voor de afweging zal moeten uitleggen van aandeelhouders (“comply or explain”). Op deze wijze is een middeweg gekozen tussen overheidsregelgeving en zelfregulering.

 

Wat  betreft de tweede vraag geeft de bundel vooral aandacht aan het toezicht op het ondernemingsbestuur en aan de beloning van bestuurders. Over de afschaffing van het structuurregiem waarbij commissarissen in een coöptatieprocedure werden aangewezen, is in Nederland een brede consensus ontstaan (inclusief de vakbeweging). Nederland liep hiermee uit de pas met andere westelijke landen. Over de vraag op welke wijze commissarissen gemotiveerd kunnen worden om kritisch toezicht te houden, bestaan echter nog steeds uiteenlopende opvattingen. Volgens sommige auteurs spelen daarbij niet alleen economische prikkels een rol, maar vooral ook culturele factoren. In deze opvatting zou het vooral van belang zijn dat het maatschappelijk verantwoordelijkheidsbesef van het bedrijfsleven (weer) op een hoger peil wordt gebracht. De beloning van bestuurders is een onderwerp dat veel aandacht heeft gekregen in de economische literatuur (het principaal-agent model). In de bundel wordt niet alleen aandacht besteed aan de theoretische aspecten van dit vraagstuk maar ook aan een aantal meer praktische kwesties (internationale concurrentie, de rol van commissarissen en aandeelhouders, vormen van variabele beloning).

 

Deze uitgave kwam tot stand met financiële steun van het ministerie van Economische Zaken en van De Nederlandsche Bank.

 

Tot de auteurs van de bundel behoren onder meer: prof. mr. Jaap Winter, voorzitter van de High Level Group of Company Law Experts, mr. Rob Pieterse. Lid van de Commissie Tabaksblat, Lodewijk de Waal, voorzitter van het FNV en drs. Donald Kalff, auteur van het boek “Onafhankelijkheid van Europa, het einde van het Amerikaanse ondernemingsmodel”. De bundel wordt ingeleid door een voorwoord van de hand van dr. Alexander Rinnooy Kan, lid van de Raad van Bestuur van de ING. De inhoudsopgave van “The Visible Hand” is hieronder opgenomen.

 

De kosten van het boek "The Visible Hand" bedragen € 25.  

U kunt het boek bestellen bij het secretariaat van de Stichting, schriftelijk (Postbus 95328, 2509 CH Den Haag), telefonisch bij mw. M.W.J. van der Sande (070 - 3427359), of per e-mail: info@wimdreesstichting.nl

 

Klik hier voor gratis pdf.

 

 

Inhoudsopgave The Visible Hand

 

Voorwoord

  

The visible hand

D.J. Kraan

 

Recente ontwikkelingen

R. Abma

 

Corporate governance-regulering in Nederland vanuit international perspectief

J.W. Winter

 

Economische aspecten van deugdelijk ondernemingsbestuur

E.E.C. van Damme

 

Het old boys network bestaat niet meer

M. Fennema en E.M. Heemskerk

 

Laat de markt zijn werk doen

R. Pieterse

 

Tussen aandeelnhouderskapitalisme en maatschappelijk verantwoord onderschap

L. de Waal

 

Amerikaanse mythen en Europese kansen

D.J.A. Kalff

 

Bijlage I

Commissie corporate governance (2003), De Nederlandse corporate governance code. Beginselen van de deugdelijke ondernemingsbestuur en best practice bepalingen (rapport Commissie-Tabaksblat)

  

Bijlage II

Tweede Kamer (2003-2004), Nederlandse corporate governance code (Tabaksblatcode). Brief van de ministers van Financiën, van Justitie en van Economische Zaken , 29 449, nr. 1

 

Bijlage III

Tweede Kamer (2004-2005), Nederlandse corporate governance code (Tabaksblatcode). Brief van de minister van Justitie, 29 449, nr. 3 


Al aangemeld voor het volgende nummer van Tijdschrift voor Openbare Financiën?

21-4-2017 Registreren kan via deze link. Zodra een nieuw nummer live staat, krijgt u hiervan automatisch bericht. Het nieuwe numme... >>